صفحه اصلياخباراطلاعیه هاکارگاه هادرباره ماتماس با ماEnglish
رفتارشناسي سياست خارجي دولت رانتير نفتي

رفتارشناسي سياست خارجي دولت رانتير نفتي

چکیده

درفرايند كنش و واكنش ‌نظام بين‌الملل در عصر حاضر يكي از مهمترين وجوه شناخت سياست چه در سطح داخلي و چه در مقياس جهاني، ساختار و منافع اقتصادي مرتبط با آن است. سياست و اقتصاد دو روي يك سكه استنباطي هستند. نفت بعنوان يكي از سياسي‌ترين (و شايد سياسي‌ترين) كالاهاي جهاني همواره اقتصاد و سياست را از خود متاثر ساخته است تمركز اين كالاي استراتژيك در برخي كشورهاي جهان سوم و نياز فزاينده ساير كشورهاي جهان (بخصوص كشورهاي صنعتي) به اين ماده حياتي به ميزاني ژئوپلتيك و ژئواكونوميك آن كشور ها را به انرژي آميخته كرده كه نظام اجتماعي، سياست خارجي و عموم جهت‌گيري هاي اين گونه كشورها را تحت الشعاع خود قرار داده است و از این رو نه تنها در شناخت نظام‌هاي داخلي كشورهاي نفت خيز ارتباط تنگاتنگي ميان انرژي و اجتماع وجود دارد، بلكه روابط بين‌المللي و جهت‌گيريهاي سياست خارجي اين كشورها در گروي منابع انرژي آنهاست. در همين راستا بيش از سه دهه است كه شمار زيادي از انديشمندان و صاحب‌نظران علوم اجتماعي در حوزه‌هاي علم سياست، اقتصاد، جامعه‌شناسي و اقتصاد سياسي به مطالعه دولت‌هايي پرداخته اند كه بخش عمده‌اي از درآمدهايشان را از راه صدور منابع معدني تامين مي‌كنند. براي اين دولت‌ها كه با عنوان «دولت‌هاي رانيتر نفتی» خوانده مي‌شوند، ويژگي‌ها و پويش‌هاي سياسي خاصي در نظر گرفته مي‌شود. ر پژوهش هايي كه تاکنون در مورد دولت‌هاي رانتیر نفتي صورت گرفته همواره به تاثير نفت بر ساختار داخلی دولت و سياست در اینگونه كشورها پرداخته شده است. اما در اين پژوهش سعي ما بر آن است با رويكردي علمي به تاثير برخورداری دولت ها از منابع عظیم نفتی بر نوع كنش‌ها و واكنش‌هاي سياست خارجي آنها و تفاوت رفتاري اين گونه دولت‌ها با ساير كشورهاي در حال توسعه بپردازد. براين اساس تحقیق خواهد شد كه اتكاي دولت های رانتیر نفتی به درآمدهاي نسبتا ثابت ناشي از فروش نفت و فراوردهاي نفتي ممكن است چه پيامدهايي برساختار تصميم‌گيري و الگوي رفتاري سياست خارجي آنها بر جاي گذارد. ادعای این پژوهش آن است که الگوی رفتاری سیاست خارجی دولت های رانتیر نفتی در نظام بین الملل در مقایسه با الگوهای رایج رفتار دولت ها در این نظام به گونه ای متفاوت می باشد که ما نام آن الگوی رفتاری را «بلندپروازی خوداحرازانه در سیاست خارجی» نهاده ایم. اين الگو با شاخص‌هايي چون سياست خارجي فعال‌ و به نوعي راديكال، جسارت در عرصه‌هاي بين‌المللي، متصور بودن جايگاه ويژه‌ براي خود در ساختار و سلسله مراتب نظام بين الملل، حضورفعالانه در مسائل منطقه‌اي و جهاني و تاحدي شعارزدگي در سياست خارجي، قابل تعريف و توصيف است.

منو اصلی

صفحه اصلي | اخبار | گالری عکس
©1392 دانشکده روابط بین الملل وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران
Copyright © 2003-2013 School for International Relations of the Ministry of Foreign Affairs (SIR) - All rights reserved.