نشست انجمن دیپلماسی با موضوع رویکرد اتحادیه اروپا نسبت به جنگ تحمیلی سوم (جنگ رمضان)

انجمن دیپلماسی ایران، در یکصد و پنجاه و یکمین نشست از سلسله نشست‌های "سه‌شنبه‌های دیپلماسی" ، به بررسی رویکرد اتحادیه اروپا نسبت به جنگ تحمیلی سوم (جنگ رمضان) و تحولات مرتبط با جمهوری اسلامی ایران پرداخت. در این نشست، جناب آقای دکتر سید وحید کریمی، سفیر سابق جمهوری اسلامی ایران در نامیبیا، به تشریح جایگاه اتحادیه اروپا در نظام بین‌الملل، روابط این اتحادیه با ایران، مواضع کشورهای اروپایی در جریان جنگ رمضان و ظرفیت‌های موجود برای بهره‌گیری از اختلاف‌نظرهای درون اروپا پرداخت.

سخنران در بخش نخست، شناخت دقیق اتحادیه اروپا را یکی از الزامات سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران دانست و این اتحادیه را یکی از مهم‌ترین نهادهای فعال در روابط بین‌الملل توصیف کرد که کشورهای مختلف نیز از آن الگوبرداری کرده‌اند. وی با اشاره به گستردگی روابط اتحادیه اروپا با قدرت‌هایی همچون چین، کانادا و هند، روابط این اتحادیه با جمهوری اسلامی ایران را با وجود اهمیت آن، فاقد انسجام دانست و فعالیت لابی‌های ضدایرانی و فقدان راهبرد مشخص را از عوامل مؤثر در این وضعیت عنوان کرد.
دکتر کریمی در ادامه به رویکرد اتحادیه اروپا در جریان جنگ رمضان پرداخت و محورهای اصلی مواضع این اتحادیه را شامل تأکید بر امنیت رژیم اسرائیل، اعلام نگرانی درباره برنامه هسته‌ای ایران، دعوت طرفین به خویشتن‌داری، و پرهیز از محکومیت حمله اولیه آمریکا و رژیم اسرائیل به ایران دانست. وی همچنین مشکلات ناشی از کمبود تأمین انرژی، مهاجرت‌های بی‌رویه و غیرقانونی و پیامدهای اقتصادی جنگ را از دیگر نگرانی‌های اروپا عنوان کرد و گفت اتحادیه اروپا در جریان این بحران میان اختلاف با سیاست خارجی دولت ترامپ، انتقاد از کشتار فلسطینیان و مواضع انتقادی نسبت به جمهوری اسلامی ایران قرار داشت.
سخنران یکی از ظرفیت‌های قابل استفاده برای سیاست خارجی ایران را بهره گیری از اختلاف‌نظر میان کشورهای اروپایی دانست. وی به تفاوت مواضع کشورهایی همچون آلمان، اسپانیا، ایرلند و بلژیک اشاره کرد و اسپانیا و ایرلند را از نزدیک‌ترین کشورهای اروپایی به مواضع ایران در برخی مسائل دانست.
در بخش دیگری از نشست، رویکرد اتحادیه اروپا درباره برنامه هسته‌ای ایران و امنیت منطقه‌ای مورد بررسی قرار گرفت. دکتر کریمی‌با اشاره به نقش اروپا در توافق برجام، یکی از عوامل مؤثر بر عدم محکومیت صریح حمله به ایران را روابط نظام‌مند اتحادیه اروپا با ناتو دانست؛ به‌گونه‌ای که بسیاری از اعضای اتحادیه اروپا هم‌زمان عضو ناتو هستند و در چارچوب این ساختار به همراهی با آمریکا پایبندی دارند. وی در همین زمینه، مخالفت کشورهای اروپایی با برنامه هسته‌ای و موشکی ایران را مورد اشاره قرار داد.
دکتر کریمی در ادامه، نقش انگلستان، آلمان و فرانسه را در سیاست اروپا و روابط با ایران مورد توجه قرار داد. وی با اشاره به خروج انگلستان از اتحادیه اروپا، بر تداوم نقش این کشور در مذاکرات مرتبط با ایران تأکید کرد و روابط تاریخی و راهبردی لندن و واشنگتن را در حوزه‌های اطلاعاتی، هسته‌ای و نظامی مورد بررسی قرار داد. وی با مقایسه حمله آمریکا و انگلستان به عراق در سال ۲۰۰۳ و جنگ اخیر علیه ایران اظهار داشت که در حمله به عراق، آمریکا و انگلستان همراه یکدیگر بودند، اما در جنگ اخیر آمریکا نتوانست لندن را به همراهی کامل وادار کند. وی در این چارچوب، آمریکا را برخوردار از قدرت سخت و انگلستان را واجد قدرت نرم توصیف کرد.
سخنران همچنین به طرح «راه‌حل دو دولتی» درباره مسئله فلسطین اشاره کرد و انگلستان را از بنیان‌گذاران این طرح دانست. وی با بیان اینکه اتحادیه اروپا و آمریکا نیز از این طرح حمایت می‌کنند، اظهار داشت که از منظر انگلستان و اتحادیه اروپا، رفتار رژیم اسرائیل و بنیامین نتانیاهو نیازمند مهار است. وی این رویکرد را یکی از ظرفیت‌هایی دانست که جمهوری اسلامی ایران می‌تواند در سیاست خارجی خود مورد توجه قرار دهد.

در پایان، دکتر کریمی‌با اشاره به نفوذ لابی‌های اسرائیلی در ساختار سیاسی آمریکا، پیامدهای این وضعیت را برای منطقهٔ غرب آسیا و انگلستان مورد توجه قرار داد و بر ضرورت خلق نظریه‌های روابط بین‌الملل و سیاست خارجی بر پایه دیدگاه ایرانی تأکید کرد. وی توجه بیشتر به نقش و جایگاه جمهوری اسلامی ایران و شناخت دقیق‌تر ساختارها و شکاف‌های موجود در نظام بین‌الملل را از الزامات سیاست خارجی فعال ایران دانست.